Gertrude Stein
(EEUU, 1874-1946)

Era un temperán día de primavira no sur. Os campos e os bosques estaban pesados das húmidas choivas. Os cabalos arrastraban a carruaxe lentamente sobre o longo camiño pegañoso, de barro marrón e áspero con masas de pedras lanzadas aquí e alá para ser rotas e pisadas polos grupos que pasarían despois. A través da húmida terra estaba a plumaxe primaveral, o brote de pequenas flores, de mozas follas e de fentos. Os tres outeiros estaban vermellos e amarelos, con escintilantes alumeos brancos e verdes magníficos. Abaixo todo o aire estaba cheo de néboa, erguéndose dende a pesada e empapada auga na terra, mesturada co cálido e placenteiro olor do fume azul dos lumes primaverais en tódolos campos abertos. (tomado de “Tres vidas ”)

Escritora estadounidense que causou un grande impacto na cultura do século XX, tanto pola súa personalidade como polo seu papel de mecenas das artes e a súa propia produción literaria. Naceu en Allegheny (Pennsylvania), o 3 de febreiro de 1874. Estudou no Radcliffe College e na facultade de Medicina da Universidade Johns Hopkins. En 1903 estableceuse en París, onde viviu o resto da súa vida coa súa amiga, a escritora estadounidense Alice B. Toklas. As súas primeiras obras de éxito foron Tres vidas (1908, existente na biblioteca), un estudo sobre a personalidade de tres mulleres, e Ser norteamericanos (1925), unha novela sobre a historia sociocultural da súa propia familia. En ámbolos casos desenvolve un estilo narrativo afastado das convencións, no que a trama queda case anulada e emprega unha prosa libre e radicalmente innovadora no que a sintaxe e a puntuación se refire. Stein continuou experimentando coas posibilidades da linguaxe durante toda a súa vida. En Conferencias (1935), unha colección de charlas pronunciadas ao longo dunha breve xira por Estados Unidos en 1934-35, explica algunhas das súas teorías sobre a composición literaria. Outras obras anteriores á II Guerra Mundial son Brotes tenros (1915), un libro de poesía experimental; a novela Lucy Church Amiably (1930); a Autobiografía de Alice B. Toklas (1933), que en realidade é a súa propia autobiografía; Catro santos en tres actos (1934), unha ópera con partitura do compositor estadounidense Virgil Thompson e París, Francia (1940), unha visión do seu país de adopción.
En As guerras que vín (1945), Stein relata a súa vida cotián en Francia baixo a ocupación alemana, durante a II Guerra Mundial, mentres que en Brewsie e Willie (1946) ofrece un agradábel retrato dos funcionarios estadounidenses cos que mantivo amizade en Francia. Entre os seus escritos publicados postumamente figuran A nai de todos nós (1947), unha ópera baseada na vida de Susan B. Anthony, Derradeiras óperas e dramas (1949) e Retratos (1951).
A casa de Stein-Toklas en París foi ao longo de moitos anos o punto de encontro dun importante grupo literario, onde escritores estadounidenses como Sherwood Anderson, Ernest Hemingway e Thornton Wilder eran animados por Stein a desenvolver o seu propio estilo. Stein foi unha das primeiras mecenas de comezos do século XX e colaborou activamente cos pintores do movemento cubista. Ela e o seu irmán figuran entre os primeiros coleccionistas da obra de Picasso, Matisse e Braque, con quen mantivo unha estreita amizade. A través dos seus escritos e a súa representativa colección persoal de obras contemporáneas sumamente innovadoras, Stein soubo chamar a atención dun amplo círculo internacional sobre a arte moderna. Morreu en París, o 27 de xullo de 1946. Os seus arquivos e documentos foron legados á Universidade de Yale, mentres que a súa colección de arte foi obxectivo de litixio familiar ao longo de anos e finalmente dispersouse entre diversas coleccións estadounidenses.